Đặng Văn Sinh
Thế võ gia truyền
Truyện ngắn
Dòng họ Lê Trọng ngụ cư ở làng Mão Điền, tổng Kim Côi từ năm Gia Long thứ bảy, đã truyền đựơc ba đời nhưng mỗi đời chỉ có một con trai còn toàn là gái. Theo gia phả, ông tổ của dòng họ này là Lê Trọng Bầu, người gốc làng Tam Đa, huỵện Vĩnh Lại, phủ Hạ Hồng, vốn là thuộc hạ của Nghĩa Phái hầu Trần Thế Toại. Khi Gia Long kéo quân ra Bắc, đạo quân của Trần Thế Toại, sau mấy đợt giao tranh thì thất thủ. Nghĩa Phái hầu chết trên bành voi còn viên đốc tướng họ Lê may mắn thoát được. Sợ nhà Nguyễn trả thù, ông không dám về quê mà cải dạng thành người hành khất, lang thang xin ăn. Ra khỏi kinh thành, ông tính ngược đường lên phía Bắc, ngày đi đêm nghỉ, nằm sương gối đất gần một tháng trời mới đến được tổng Kim Đôi. Chủ ý của họ Lê là đi thật xa, mai danh ẩn tích để người đời quên hẳn mình. Nhưng rồi trước mắt ông thấp thoáng một dòng sông. Viên đốc tướng Tây Sơn tay cắp nón, vai khoác hờ chiếc tay nải lép, khuỷu tỳ lên đầu gậy, đăm đăm nhìn dòng sông. Con sông rộng mênh mông, nước phù sa phản chiếu ánh hoàng hôn đỏ như huyết, sóng sủi bọt, gầm gào tựa sấm rền. Ven bờ không một bóng người. Phía bên kia, nhìn đến ngút tầm mắt, lúc ẩn lúc hiện không rõ là làng mạc, thành quách, núi non trùng điệp hay là ảo ảnh lúc chiều tà. Ông thầm nhủ :" Phải quay lại thôi. Có thể cái vùng hữu ngạn con sông này chính là nơi ta gửi nốt phần đời còn lại chăng ?".
